انفتاح - باب اجتهاد در شيعه موجب شد كه فقه اماميّه همانند يك موجود زنده ، متحول و متكامل گردد و حتّى در سير تكاملى خود ، اىبسا مواجه با جهشها و دگرگونىهايى بشود . مانند تحوّلى كه شيخ طوسى در قرن پنجم و يا علّامه حلّى در قرن هشتم بوجود آورد ، و يا حركت كاملا جديدى كه توسط علّامه بزرگوار شيخ مرتضى انصارى آغاز گرديد . فقهاى شيعه در هر عصر و زمانى نيازها و مسائل مورد ابتلاى مردم را با استعانت از نيروى قدسيه اجتهاد از منابع اوليه استخراج مىكنند و در اختيار مردم مىگذارند . فقه پويا و درعين‌حال كاملا غنى اماميّه توانسته است همواره جوابگوى جامعه در تمام مسائل قضايى ، مدنى ، حقوقى ، خانواده ، اقتصادى و سياسى باشد ، و هيچ‌گاه چنين عذرى كه تطوّر زمان خواهان مقرّرات جديد است و به اين بهانه به مقررات شرق و غرب رو آوردن ، از هيچ‌كس كه اندكى با روح فقه اماميه و اجتهاد شيعه آشنا باشد ، قابل پذيرش نيست ، و فقط بايستى آن را بر جهل و ناآشنايى و يا احيانا خود كم‌بينى و خودباختگى حمل نمود .